Golab

(Pipionem)

W ostatnich latach, "skrzydlate szczury", jak czesto okresla sie golebie miejskie, staly sie plaga numer jeden miast i miasteczek w calym kraju. Ptaki znakomicie przystosowaly sie do zycia w otoczeniu czlowieka, gdzie nie musza sie obawiac zadnych naturalnych wrogow, bez problemu znajduja zywnosc, a nawet sa sowicie dokarmiane przez "dobrych ludzi". Golebie uwaza sie za szkodniki, poniewaz roznosza grozne choroby zakazne, zanieczyszczaja zywnosc i niszcza budynki.

Wyglad: Golab miejski ma okolo 30 - 35 cm dlugosci i wazy przecietnie 350g. Jest ptakiem o krepym tulowiu, i krotkim dziobie. Jego szyja i ogon sa nieduzych rozmiarow. Cecha charakterystyczna jest czerwona teczowka oka. Kolor upierzenia golebia moze byc bardzo rozny - od szaro-niebieskiego i szaro-bialego do ciemnoszarego lub nawet szaro-czerwonego.

Sposoby inwazji szkodnikow: W Wielkiej Brytanii zyje okolo 18 milionow golebi miejskich. Ptaki znakomicie przystosowaly sie do zycia w miastach, gdzie mozna je spotkac wlasciwie wszedzie. Golebie wykorzystuja miejska infrastrukture do budowy gniazd, rozmnazania sie i zdobywania pozywienia. Jest to calkowicie naturalne zachowanie, poniewaz miejskie budynki sa substytutem nadmorskich klifow, gdzie ptaki pierwotnie zyly. W kazdym razie, dzisiaj nie ma juz watpliwosci, ze golebie opanowaly miasta, powodujac ogrom szkod. Staly dostep do pozywienia sprawia, ze golebie w miescie znosza jaja do szesciu razy w roku, podczas gdy ich dzicy kuzyni, jak golebie skalne robia to tylko raz na rok. W rezultacie nawet male stado miejskich golebi szybko rozrasta sie do duzej populacji, ktora moze stac sie prawdziwym utrapieniem kazdej okolicy.

Srodowisko: Golebie zyja i zeruja w stadach zarowno w miastach jak i na wsi. Ptaki przewaznie wybieraja zrujnowane lub zniszczone budynki, aby zalozyc tam gniazda, ktore dla populacji golebi maja podstawowe znaczenie. Zazwyczaj, dziesiatki golebi dzieli to samo miejsce gniazdowania. Luzne dachowki, dziurawe dachy, otwory w scianach, wybite szyby w oknach, zniszczone pokrywy i nieszczelne obudowy pozwalaja ptakom przedostac sie na strychy, poddasza, przestrzenie pod dachami, do pustych zbiornikow na wode, cystern, hal, magazynow i innych pomieszczen, ktore golebie chetnie wybieraja na wlasne potrzeby. Rownie chetnie, ptaki buduja gniazda, przesiaduja w ciagu dania i spia w nocy, w rynnach, na parapetach okiennych, w skrzynkach na kwiaty, na gzymsach, przy kominach na dachach, w obudowach instalacji cieplnych i klimatyzacyjnych jak rowniez innych wystajacych i wkleslych elementach fasad budynkow. Golebie, ktore w naturze zywia sie ziarnami traw i jagodami, w miesci sa w stanie znalezc mnostwo innych, latwo dostepnych zrodel pozywienia, jak przykladowo resztki jedzenia pozostawione przez turystow, czerstwy chleb i inne jadalne odpady wyrzucane przez restauracje, czy tak zwana "karme dla ptakow" rozrzucana przez ludzi.

Wykrywanie: Nawet pobiezna inspekcja miejsc, gdzie zwykle przebywaja golebie, pozwala wykryc ptaki i charakterystyczne slady ich obecnosci. Do tych ostatnich zaliczaja sie przede wszystkim, wszechobecne odchody jak rowniez gniazda i roznego rodzaju odpady, sluzace do ich budowy, oraz piora i martwe ptaki. Najczesciej, budynki, na ktorych golebie przesiaduja w ciagu dania i miejsca, gdzie nocuja i rozmnazaja sie, sa od siebie znacznie oddalone. Golebie mozna takze latwo dostrzec, gdy calymi chmarami rzucaja sie na pozywienie.

Zagrozenia dla zdrowia i majatku: Stwierdzono, ze golebie moga przenosic niebezpieczne choroby jak chlamydioze, wirus podobny do grypy, omitoze, zwana takze papuzica, podobna do zapalenia pluc i salmonelloze, ktora jest choroba zakazna ukladu pokarmowego. Jednakze, faktyczne ryzyko zarazenia sie, jest w przypadku ludzi niewielkie. Prawdziwym utrapieniem sa natomiast powazne uszkodzenia prywatnych domow oraz gmachow i zabudowan publicznych, na ktorych golebie przesiaduja lub gniazduja. Budynki, place i pomniki zanieczyszczone ekskrementami i gniazdami ptakow, nie tylko wygladaja odpychajaco, ale sa rowniez trwale uszkodzone. Kwas zawarty w golebich odchodach niszczy powloke kamieni i deformuje elementy fasad. Ekskrementy ptakow sprawiaja, ze powierzchnie balkonow, schodow, chodnikow i placow staja sie sliskie, co jest czesta przyczyna niebezpiecznych wypadkow. Poza tym material uzywany przez ptaki do budowy gniazd jak trawa, galezie, piora i skrawki plastiku, blokuje rynny i studzienki sciekowe, co przysparza sporych klopotow z gromadzaca sie woda i postepujacym zawilgoceniem budynku. W dodatku ptasie gniazda i odchody przyciagaja liczne szkodniki domowe jak mole, pluskwy, czerwie i roztocza, ktore atakuja pobliskie domostwa i ludzi. W magazynach, spichlerzach i zakladach przetworczych, gdzie golebie czesto znajduja schronienie, ptaki zanieczyszczaja swoimi odchodami i resztkami gniazd, skladowana tam zywnosc lub surowce do jej produkcji.

Higiena i porzadek: Utrzymywanie porzadku w domu i w jego otoczeniu oraz odpowiednie srodki ostroznosci maja podstawowe znaczenie w zapobieganiu i ograniczaniu inwazji szkodnikow. Budynki powinny byc w dobrym stanie, a wszystkie konieczne naprawy przeprowadzane na biezaco. W pierwszym rzedzie, nalezy uszczelnic otwory, pekniecia i inne ubytki w substancji budowlanej, ktore sa zwykle wykorzystywane przez golebie, aby dostac sie do wnetrza budynku. Istotnym jest, aby gotowe zrodla pozywienia dla golebi, jak kubly z domowymi odpadami i pojemniki z karma dla zwierzat domowych, zabezpieczyc pokrywami lub umiescic w skrzyniach i innych zamknietych zasobnikach. W zasadzie, wielkosc populacji golebi w danym miejscu, zalezy od ilosci, stojacego do ich dyspozycji pozywienia, dlatego nalezy natychmiast usuwac wszelkie resztki, odpady i pozostalosci jedzenia, ktore znajduja sie w okolicach budynku. Wysoce nieodpowiedzialnym dzialaniem jest pozostawianie na zewnatrz domu, pozywienia dla ptakow lub innych dzikich zwierzat. Tego typu postepowanie jest rownoznaczne z zaproszeniem golebi do osiedlenia sie w domu. Jezeli jakiekolwiek stale zrodlo pozywienia pozostaje do dyspozycji golebi na danej posesji, zadne srodki zastosowane przeciwko tej pladze, nie maja sensu.

Profesjonalne zwalczanie szkodnikow: Mimo, ze wlasciciele nieruchomosci stosuja wiele radykalnych metod, jak trutki, pulapki czy urzadzenia odstraszajace, aby pozbyc sie natarczywych golebi, ptaki wydaja sie byc tym niewzruszone, lub wracaja po krotkim okresie nieobecnosci. W takich wypadkach zwrocenie sie o pomoc do profesjonalnej firmy zwalczajacej szkodniki, jest nieodzowne. Uzywajac przykladowo siatek i kolczatek, specjalisci sa w stanie zabezpieczyc przed golebiami, wystajace i wklesle elementy fasad budynkow, gdzie ptaki najczesciej przesiaduja i zakladaja gniazda. Zawodowcy zajmujacy sie zwalczaniem szkodnikow, niszcza golebie gniazda i jezeli to konieczne, profesjonalnie rozmieszczaja przynety z trutkami, pulapki i urzadzenia odstraszajace. Wszystkie te dzialania przeprowadza sie tak, aby nie narazic na szwank zdrowia i bezpieczenstwa osob mieszkajacych i odwiedzajacych dana posesje.

> powrot